ตีไดรฟ์ได้ดีแล้ว แต่พอถึงวันออกรอบจริงครั้งแรก หลายคนกลับกังวลมากกว่าเรื่องวงสวิง เพราะไม่รู้ว่าควรยืนตรงไหน พูดได้เมื่อไร หรือทำอะไรแล้วจะเสียมารยาท บทความนี้สรุป มารยาทในสนามกอล์ฟ และกฎพื้นฐานที่มือใหม่ต้องรู้ อ้างอิงกฎกอล์ฟสากลของ The Royal and Ancient Golf Club of St Andrews (R&A) และ United States Golf Association (USGA) พร้อมธรรมเนียมเฉพาะของสนามในไทย เพื่อให้คุณออกรอบครั้งแรกได้อย่างมั่นใจ เล่นสนุก และเป็นที่ต้อนรับของก๊วน
Table of Contents
ทำไมมารยาทสำคัญพอ ๆ กับฝีมือ
กฎกอล์ฟฉบับปัจจุบันไม่ได้แยกมารยาทออกจากกฎ แต่รวมไว้ในกฎข้อ 1.2 ว่าด้วยมาตรฐานความประพฤติของผู้เล่น ตามที่สรุปไว้ในเอกสารของสโมสรกอล์ฟในอังกฤษ ผู้เล่นทุกคนต้องเล่นตามเจตนารมณ์ของเกม 3 ข้อ คือ ซื่อสัตย์ด้วยการทำตามกฎและลงโทษตัวเองอย่างตรงไปตรงมา เคารพผู้อื่นด้วยการเล่นให้เร็ว ระวังความปลอดภัย และไม่รบกวนผู้เล่นคนอื่น และดูแลสนามให้ดี เช่น กลบรอยหญ้าที่ถูกตีขาด
พูดง่าย ๆ คือ นักกอล์ฟที่ตียังไม่เก่งแต่มีมารยาทดี จะได้รับเชิญไปออกรอบอีกเสมอ
ออกรอบครั้งแรก ต้องเตรียมตัวอย่างไร
ก่อนวันออกรอบ
- จองทีไทม์และถามกฎเฉพาะของสนาม เช่น ต้องใช้รถกอล์ฟหรือไม่ ระเบียบการแต่งกาย และแคดดี้
- ตรวจอุปกรณ์ ไม้ไม่เกิน 14 ใบ ลูกกอล์ฟอย่างน้อย 6 ถึง 10 ลูกสำหรับมือใหม่ ที มาร์กเกอร์ ถุงมือ ดูรายการเต็มได้ในคู่มืออุปกรณ์กอล์ฟสำหรับมือใหม่
- เตรียมเงินสดสำหรับทิปแคดดี้ และค่าใช้จ่ายระหว่างรอบ ดูภาพรวมงบได้ในบทความต้นทุนเล่นกอล์ฟ
- ซ้อมลูกสั้นให้มากที่สุด เพราะเวลาส่วนใหญ่ในสนามหมดไปกับลูกรอบกรีน
วันออกรอบ
- มาถึงก่อนทีไทม์อย่างน้อย 30 นาที มีเวลาเช็กอิน วอร์มร่างกาย และพัตต์ซ้อม
- แนะนำตัวกับแคดดี้ บอกว่าเป็นมือใหม่ แคดดี้จะช่วยเรื่องทิศทาง ระยะ และมารยาทได้มาก
- ปิดเสียงโทรศัพท์ ตั้งแต่ก่อนขึ้นแท่นทีแรก
การแต่งกายไปสนามกอล์ฟ
สนามส่วนใหญ่ในไทยมีระเบียบการแต่งกาย ถ้าแต่งผิดอาจถูกปฏิเสธไม่ให้ออกรอบ หลักทั่วไปมีดังนี้
- เสื้อ เสื้อโปโลมีปก หรือเสื้อกอล์ฟคอเต่าตามที่สนามอนุญาต ไม่ใส่เสื้อยืดคอกลมหรือเสื้อกล้าม
- กางเกงหรือกระโปรง กางเกงสแล็กหรือกางเกงกอล์ฟ ขาสั้นได้ในความยาวเหมาะสม ไม่ใส่ยีนส์ กางเกงวอร์ม หรือขาสั้นแบบกีฬา
- รองเท้า รองเท้ากอล์ฟแบบปุ่มนิ่มหรือไม่มีปุ่ม ไม่ใส่รองเท้าแตะหรือรองเท้าปุ่มเหล็ก
- หมวกและอุปกรณ์กันแดด แนะนำอย่างยิ่งสำหรับอากาศเมืองไทย
ระเบียบของแต่ละสนามต่างกันเล็กน้อย ให้ตรวจบนเว็บไซต์หรือถามตอนจองเสมอ
มารยาทในสนามกอล์ฟ 10 ข้อที่มือใหม่ต้องรู้
1. ความปลอดภัยต้องมาก่อน
ห้ามตีเมื่อมีคนอยู่ในระยะที่ลูกอาจไปถึง ทั้งก๊วนข้างหน้าและคนในก๊วนตัวเอง และถ้าลูกพุ่งไปทางที่อาจโดนคน ให้ตะโกนเตือนทันทีด้วยคำว่า Fore ซึ่งเป็นคำเตือนมาตรฐานตามกฎ อย่ายืนหน้าผู้ที่กำลังตี และอย่าซ้อมสวิงใกล้คนอื่น
2. เงียบและนิ่งขณะผู้อื่นตี
ไม่พูด ไม่เดิน ไม่ขยับ และไม่ยืนในแนวสายตาหรือด้านหลังแนวตีของผู้เล่นคนอื่น การรบกวนผู้เล่นขัดกับหลักการเคารพผู้อื่นในกฎข้อ 1.2
3. เล่นให้เร็ว ไม่ปล่อยให้ก๊วนหลังรอ
ตามกฎข้อ 5.6b ที่สมาคมกอล์ฟโอเรกอนอธิบายไว้ เมื่อถึงตาตี แนะนำให้ตีภายใน 40 วินาทีหลังพร้อมตีได้โดยไม่มีสิ่งรบกวน และควรเร็วกว่านั้นถ้าทำได้ วิธีเล่นให้เร็วที่ได้ผลจริง
- เตรียมช็อตถัดไประหว่างที่คนอื่นตี
- เล่นแบบ Ready Golf ในการเล่นแบบนับสโตรก คือใครพร้อมก่อนตีก่อนอย่างปลอดภัย
- ถ้าเกินจำนวนตีที่ตั้งไว้ในหลุมนั้น ให้เก็บลูกขึ้นแล้วไปหลุมถัดไป ซึ่งเป็นธรรมเนียมที่ยอมรับได้สำหรับรอบสบาย ๆ ที่ไม่ใช่การแข่งขัน
4. หาลูกได้ไม่เกิน 3 นาที
ตั้งแต่ปี 2019 กฎกอล์ฟลดเวลาหาลูกจาก 5 นาทีเหลือ 3 นาที ตามที่ Golf.com อ้างกฎข้อ 18.2a ลูกถือว่าหายถ้าไม่พบภายใน 3 นาทีหลังผู้เล่นหรือแคดดี้เริ่มหา ถ้าไม่แน่ใจว่าลูกจะหายหรือออกนอกเขตหรือไม่ ให้ตีลูกสำรอง (Provisional Ball) ไว้ก่อน จะได้ไม่ต้องเดินย้อนกลับมาตีใหม่
5. ให้ก๊วนที่เร็วกว่าผ่าน
ถ้าก๊วนของคุณช้าจนก๊วนข้างหลังต้องรอทุกหลุม ให้โบกมือเชิญก๊วนหลังเล่นผ่านไปก่อน นี่คือมารยาทที่นักกอล์ฟประจำให้ความสำคัญมาก และมือใหม่ที่ทำเช่นนี้จะได้รับความชื่นชม
6. ดูแลสนาม กลบรอย เกลี่ยทราย
- กลบรอยหญ้าที่ตีขาด (Divot) นำชิ้นหญ้ากลับไปวาง หรือเติมทรายผสมเมล็ดหญ้าที่แคดดี้เตรียมไว้
- ซ่อมรอยลูกบนกรีน (Ball Mark) ใช้อุปกรณ์ซ่อมกรีนดันขอบรอยเข้าหากลาง แล้วกดให้เรียบ
- เกลี่ยทรายในบังเกอร์ หลังตีออก ใช้คราดเกลี่ยรอยเท้าและรอยตีให้เรียบ
7. มารยาทบนกรีน
- อย่าเดินเหยียบเส้นทางที่ลูกของผู้อื่นจะกลิ้งไปหาหลุม
- มาร์กตำแหน่งลูกด้วยมาร์กเกอร์เมื่อลูกขวางไลน์ของผู้อื่น
- วางถุงหรือรถกอล์ฟไว้ด้านที่จะเดินไปแท่นทีถัดไป ไม่วางบนกรีน
- ผู้ที่พัตต์ลงหลุมคนแรกควรพร้อมปักธงคืน เมื่อทุกคนเล่นจบ
- จดสกอร์ห่างจากกรีน ไม่ยืนจดบนกรีนขณะก๊วนหลังรอ
ข้อควรรู้เพิ่มเติม ตั้งแต่กฎปี 2019 ผู้เล่นพัตต์โดยปักธงไว้ในหลุมได้ ไม่เสียโทษ ช่วยประหยัดเวลาได้มาก
8. นับสกอร์อย่างซื่อสัตย์
ความซื่อสัตย์คือหัวใจของกอล์ฟ นับทุกสโตรก รวมถึงการตีวืด และลงโทษตัวเองตามกฎ แม้ไม่มีใครเห็น
9. ไม้ในถุงไม่เกิน 14 ใบ
กฎข้อ 4.1b ของ R&A กำหนดให้ผู้เล่นมีไม้ได้ไม่เกิน 14 ใบระหว่างรอบ สำหรับรอบสบาย ๆ ไม่มีใครตรวจ แต่ควรติดเป็นนิสัยตั้งแต่ต้น
10. ให้เกียรติแคดดี้และทีมงานสนาม
แคดดี้ในไทยคือผู้ช่วยสำคัญที่รู้จักสนามดีที่สุด พูดจาสุภาพ ขอคำแนะนำได้ อย่าตำหนิแคดดี้เมื่อตีไม่ดี และให้ทิปตามธรรมเนียมเมื่อจบรอบ
ข้อห้ามในสนามกอล์ฟ ที่มือใหม่มักพลาด
- ขับรถกอล์ฟลงแฟร์เวย์หรือใกล้กรีน ในจุดที่สนามห้าม ให้ขับตามทางรถเสมอเมื่อมีป้ายกำหนด
- ซ้อมสวิงแรง ๆ บนแท่นทีหรือกรีน ทำให้หญ้าเสียหาย
- คุยโทรศัพท์เสียงดัง ระหว่างผู้อื่นกำลังตี
- โยนไม้หรือแสดงอารมณ์รุนแรง อันตรายและเสียมารยาท
- ตีซ้ำหลายลูกบนสนาม ในวันที่สนามแน่น ทำให้เกมช้าลงทั้งสนาม
- ยืนรอตีหลังผู้เล่นคนอื่นในแนวตี ซึ่งทั้งอันตรายและรบกวนสมาธิ
กฎกอล์ฟพื้นฐาน มือใหม่ต้องรู้
ตีลูกตามที่มันอยู่
หลักพื้นฐานคือเล่นลูกจากตำแหน่งที่มันหยุด ห้ามขยับลูก ห้ามกดหญ้ารอบลูก หรือหักกิ่งไม้เพื่อให้ตีง่ายขึ้น เว้นแต่กฎหรือกฎท้องถิ่นของสนามอนุญาต
ลูกออกนอกเขต (Out of Bounds หรือ OB) หรือลูกหาย
ตามกฎทั่วไป ต้องกลับไปตีจากจุดเดิมพร้อมเสียโทษ 1 สโตรก ซึ่งทำให้เสียเวลามาก จึงควรตีลูกสำรองไว้ก่อนเมื่อไม่แน่ใจ สนามบางแห่งมีกฎท้องถิ่นให้ทางเลือกอื่นเพื่อความรวดเร็ว ให้ถามแคดดี้
ลูกตกน้ำหรือพื้นที่ลงโทษ
ลูกที่ตกในพื้นที่ลงโทษที่มีเส้นหรือหลักสีเหลืองหรือแดงกำกับ ผู้เล่นมีทางเลือกดรอปลูกตามกฎพร้อมเสียโทษ 1 สโตรก แคดดี้จะช่วยบอกจุดดรอปที่ถูกต้อง
ลูกตีไม่ได้
ถ้าลูกอยู่ในจุดที่ตีไม่ได้ เช่น ติดพุ่มไม้ ผู้เล่นประกาศว่าลูกตีไม่ได้และเลือกดรอปตามกฎได้ พร้อมเสียโทษ 1 สโตรก
ลำดับการตี
บนแท่นทีหลุมแรกมักจับฉลากหรือตกลงกัน หลุมถัดไปผู้ที่สกอร์ดีที่สุดในหลุมก่อนตีก่อน ระหว่างหลุม ผู้ที่อยู่ไกลหลุมที่สุดตีก่อน แต่ในรอบสบาย ๆ ใช้ Ready Golf ได้
มารยาทการเล่นกอล์ฟ กรีนและบังเกอร์ สรุปเป็นขั้นตอน
ในบังเกอร์
- เข้าบังเกอร์จากด้านที่ต่ำที่สุดใกล้ลูก
- ห้ามให้หัวไม้แตะทรายก่อนตีลูก ตามหลักทั่วไปของกฎ
- ตีออกแล้วใช้คราดเกลี่ยทรายให้เรียบ
- วางคราดไว้ตามที่สนามกำหนด ส่วนใหญ่วางนอกบังเกอร์
บนกรีน
- ซ่อมรอยลูกของตัวเองทันทีที่ถึงกรีน
- มาร์กลูกและเช็ดลูกได้
- ระวังไม่ให้เงาทอดไปบนไลน์ของผู้อื่น
- ออกจากกรีนทันทีเมื่อก๊วนเล่นจบ
ถามตอบ (FAQ)
มือใหม่ควรออกรอบกี่หลุมก่อน
ถ้าสนามมีทางเลือก 9 หลุมเหมาะสำหรับครั้งแรก ใช้เวลาน้อยกว่าและกดดันน้อยกว่า เมื่อคุ้นเคยแล้วค่อยขยายเป็น 18 หลุม
ตีไม่เก่งจะทำให้ก๊วนหลังรอไหม
ความเร็วสำคัญกว่าฝีมือ ถ้าเตรียมช็อตล่วงหน้า หาลูกไม่เกิน 3 นาที และเก็บลูกขึ้นเมื่อเกินจำนวนตีที่เหมาะสม มือใหม่ก็เล่นได้ทันก๊วนอื่น
ต้องใช้ภาษากอล์ฟเป็นไหม
ไม่จำเป็น แต่ควรรู้คำพื้นฐาน เช่น แฟร์เวย์ กรีน บังเกอร์ พาร์ และคำเตือน Fore ส่วนที่เหลือเรียนจากแคดดี้และเพื่อนร่วมก๊วนได้
ถ้าลูกไปอยู่ในแฟร์เวย์ของหลุมอื่นทำอย่างไร
ให้สัญญาณและรอจนปลอดภัย ไม่ตีเมื่อก๊วนของหลุมนั้นกำลังเล่นอยู่ในแนว และเดินกลับหลุมของตัวเองโดยเร็ว
ลูกตีเฉขวาบ่อยจนเสียเวลา แก้อย่างไร
ระหว่างรอบ เล็งให้มีพื้นที่ปลอดภัยและตีลูกสำรองเมื่อไม่แน่ใจ ส่วนการแก้ระยะยาว ดู5 เทคนิคแก้ลูกสไลซ์สำหรับมือใหม่
อาจถูกปรับหรือลงโทษจากสนามไหม
สำหรับรอบทั่วไป การฝ่าฝืนกฎความเร็วในการเล่นมักไม่มีโทษทางสโตรก เว้นแต่คณะกรรมการการแข่งขันกำหนดนโยบายไว้ แต่สนามมีสิทธิ์ตักเตือนหรือขอให้ผู้เล่นทำตามระเบียบ เช่น เรื่องการแต่งกายและการขับรถกอล์ฟ
สรุป
มารยาทในสนามกอล์ฟ สรุปได้ด้วย 3 หลักใหญ่ตามกฎข้อ 1.2 คือ ซื่อสัตย์ เคารพผู้อื่น และดูแลสนาม ในทางปฏิบัติหมายถึง ระวังความปลอดภัย เงียบเมื่อผู้อื่นตี เล่นให้เร็วโดยตีภายใน 40 วินาทีและหาลูกไม่เกิน 3 นาที กลบรอย เกลี่ยทราย และให้เกียรติแคดดี้ ขั้นตอนต่อไปคือตรวจระเบียบการแต่งกายของสนาม เตรียมอุปกรณ์ให้ครบ มาก่อนทีไทม์ 30 นาที และบอกแคดดี้ว่าเป็นมือใหม่ เมื่อยึด มารยาทในสนามกอล์ฟ เหล่านี้ รอบแรกของคุณจะเป็นประสบการณ์ที่ดีทั้งกับตัวเองและเพื่อนร่วมก๊วน และถ้าอยากเจาะลึกกฎทุกข้อ อ่านได้ที่กฎกอล์ฟฉบับเต็มของ R&A
Tags: มารยาทในสนามกอล์ฟ, กฎกอล์ฟพื้นฐาน มือใหม่, ข้อห้ามในสนามกอล์ฟ, ออกรอบครั้งแรก ต้องเตรียมตัวอย่างไร, มารยาทการเล่นกอล์ฟ กรีนและบังเกอร์, การแต่งกายไปสนามกอล์ฟ, กฎกอล์ฟ R&A, Ready Golf, ลูกหาย 3 นาที, แคดดี้, กอล์ฟมือใหม่, Fore
Golfistathai เป็นนามปากกาของอดีตนักกอล์ฟเยาวชนที่แม้ในวันนี้จะไม่ได้เดินบนเส้นทางนักกอล์ฟอาชีพระดับโลก แต่ความรักและความผูกพันในกีฬานี้ยังคงเป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญที่ทำให้เราสร้างพื้นที่แห่งนี้ขึ้น เพื่อส่งต่อเรื่องราว แรงบันดาลใจ และความรู้แก่นักกอล์ฟทุกระดับเนื้อหาบน Golfistathai รังสรรค์และกลั่นกรองจากประสบการณ์จริง
